/vrijwilligers

medezeggenschap -

Medezeggenschap en vakbondswerk in de onderneming in 2005

Uit het jaarverslag 2005: Medezeggenschap en vakbondswerk in de onderneming zijn voor FNV Bouw speerpunten in de collectieve belangenbehartiging. Er is in 2005 het nodige aan gedaan, met als uitgangspunten de statuten en de nota ‘Vakbondswerk in de onderneming’ uit 2000. Dit beleid is uitgewerkt rond zo’n tien hoofdstukken en ongeveer 25 hoofdactiviteiten. FNV Bouw realiseert het werk in de B-lijn en de medezeggenschap in de regio en in de bedrijven; de regio’s en het hoofdkantoor zijn er elke dag mee bezig, waarbij de afdeling collectieve belangenbehartiging (CBB) ondersteuning verleent.
Vanuit de bedrijvenlijn kan gezegd worden dat

de regionale kadergroepen (rkg’en) in de regio hun werk hebben verricht. Onder begeleiding van de regiobestuurder waren er bijeenkomsten, studiedagen, activiteiten, opdrachten en inbreng in de vakbondspraktijk. Actuele onderwerpen uit het werk vormden de rode draad.
In november 2005 vond in Woerden weer de jaarlijkse werkconferentie van kadergroepen uit de concerns plaats. Ongeveer dertig kaderleden van grote bouwconcerns en de regiobestuurders bogen zich over het thema ‘een sociaal antwoord op ontwikkelingen in de bouw’. Met een schets van de economische en sociale ontwikkelingen in de bouw werd de actualiteit van omzet, herstel, stagnatie in de werkgelegenheid, uitbesteding, onderaanneming en instroom van Oost-Europese werknemers op een rij gezet. In feite draaide de dag om flexibilisering in de bouwnijverheid en hoe FNV Bouw daarop kan reageren. Per concern werd dit ‘s middags uitgewerkt. FNV Bouw ziet hierbij een belangrijke rol voor de ondernemingsraad en de centrale ondernemingsraad. De kaders en randvoorwaarden spreken CAO-partijen af; de medezeggenschap kan uitwassen voorkomen, informatie verzamelen en gebruik maken van het adviesrecht uit de Wet op de Ondernemingsraden (WOR).
Voor deze concerndag waren gericht kaderleden benaderd, dit om de samenwerking met hen in concerns nieuw leven in te blazen. De regiobestuurder wil voortaan met vijf kaderleden per concern regelmatig contact hebben over actuele, dringende kwesties in het concern.
Er zijn plannen om dit handen en voeten te geven.
Het Advies- en Informatiepunt (AIP) is een regulier onderdeel geworden van de driehoek bestuurder, bedrijf en kaderleden. Steeds meer kaderleden weten de weg naar het AIP te vinden. In 2005 werden circa 430 vragen beantwoord, uiteenlopend van beoordeling van een gedragsprotocol tot weging van een reorganisatieplan van een onderneming. 

Medezeggenschap
Regiobestuurders helpen voortdurend in bedrijven kaderleden en andere werknemers bij het oprichten van ondernemingsraden en personeelsvertegenwoordigingen. In 2005 waren er in de vier sectoren van FNV Bouw circa duizend ondernemingsraden actief. Soms schoolt de bond kandidaten voor verkiezingen, zodat ze weten wat hun straks te wachten staat. Maar het kan ook veel tijd en strijd kosten om in een bedrijf een ondernemingsraad opgericht te krijgen. Niet zelden vinden werkgevers medezeggenschap maar overbodige flauwekul.
Ook in 2005 konden or-leden op de website van FNV Bouw, http://www.fnvbouw.nl/medezeggenschap uiteenlopende informatie vinden. Los daarvan zijn regiobestuurders in 2005 veelvuldig geconfronteerd met vragen om ondersteuning bij reorganisaties. Zo speelde het afstoten van bedrijfsonderdelen, waarbij banen verloren gaan en waarbij de bond onderhandelt over een sociaal plan. Afstemming tussen regiobestuurder en ondernemingsraad ligt dan voor de hand. Als er iets in een bedrijf aan de hand is, staat de bond paraat. Samenwerking tussen ondernemingsraad en vakbond is tegenwoordig normaal.

OR Advies
Ondernemingsraden kloppen steeds vaker bij FNV Bouw aan voor ondersteuning bij veranderingen in de onderneming of voor invulling van een nieuwe pensioenregeling. Eind 2004 besloot het bondsbestuur om met ‘OR Advies’ te starten, als een aparte adviesafdeling van FNV Bouw. Ondernemingsraden dienen voor de uitgebreide ondersteuning een kostendekkend tarief te betalen, terwijl FNV Bouw deze dienstverlening kan verbeteren. In 2005 ging OR Advies van start. Er is hard gewerkt om alles operationeel te krijgen. De omzetdoelstelling is gehaald. Maar het gaat niet alleen om geld: de bekendheid van FNV Bouw bij ondernemingsraden is gegroeid, de driehoek ondernemingsraad, regiobestuurder en bedrijf is verstevigd en ondernemingsraden zijn goed geholpen. Er zijn zelfs werknemers lid geworden door het werk van OR Advies.

Nieuwe WOR
In 2003 en 2004 is de Wet op de Ondernemingsraden geëvalueerd. De vakbeweging heeft goed geluisterd naar de kaderleden en tal van kritiekpunten naar de SER en Den Haag doorgespeeld. Bekend zijn knelpunten rond faciliteiten, tijd voor ondernemingsraadswerk, onvoldoende informatie, niet de bevoegdheden kunnen gebruiken zoals het hoort. Noem maar op. Ondernemingsraden doen hun best, maar van daadwerkelijke medezeggenschap en echte invloed op bedrijfsbeslissingen is vaak geen sprake. Het aantal vacatures in de raad is daardoor groot en het aantal raden blijft achter, vooral in sommige bedrijfstakken van FNV Bouw.
Wie schetst de verbazing toen Minister De Geus met het voorstel kwam om de Wet op de Ondernemingsraden (WOR) te vervangen door een nieuwe Wet Medezeggenschap Werknemers (WMW). Het voorstel hiervoor ging in 2004 naar de Tweede Kamer en lokte veel, overwegend negatieve reacties uit. De Geus meende dat ondernemingsraden onderhand zo volwassen zijn dat zij aan de hand van een raamwet alles wel in overleg met de directeur kunnen invullen. Kenmerken van de WMW zijn: kaderwet, geen bodem maar onderhandelen over gereedschap faciliteiten zelf regelen, flexibilisering. En de vakbond op afstand. In 2005 is hiertegen geprotesteerd; eind september 2005 trok de minister zijn wetsvoorstel in. De Geus kwam met een nieuw plan. In 2006 gaat zijn medezeggenschapsbeleid op drie sporen verder: visie-ontwikkeling; stimuleren van de kwaliteit van de ondernemingsraad, en technische wijzigingen van de WOR.
In FNV-verband doet FNV Bouw mee aan inhoud en politieke beïnvloeding van de medezeggenschap. De komende tijd moet voorkomen worden dat de visie van werkgevers uitgangspunt wordt: vakbondsrechten uit de WOR en flexibilisering van bevoegdheden.
De ontwikkelingen rond de Europese medezeggenschap zijn verder gevolgd. In FNV-verband werd de evaluatie van de Richtlijn voor de Europese Ondernemingsraad (EOR) opgepakt. De contacten tussen FNV Bouw en kaderleden in de EOR zijn intussen redelijk frequent.

Platforms
In verschillende CAO’s heeft FNV Bouw maatregelen afgesproken om medezeggenschap te stimuleren, zoals dat eerder al gebeurde in de schilders-CAO. In CAO-onderhandelingen is aandacht geweest voor de bedrijfscontactpersoon. Ook zijn cursussen over werkoverleg aangeboden. Ondernemingsraden die met de werkgever zelf secundaire arbeidsvoorwaarden willen invullen, werden van informatie en ondersteuning voorzien. Ook is het handboek ‘invullen van arbeidsvoorwaarden’ vernieuwd.
De or-platforms zijn samenwerkingsverbanden van ondernemingsraden uit één sector. Daarmee gaat het de goede kant op. FNV Bouw heeft nu 24 platforms in alle sectoren. In 2005 is een nieuw handboek gemaakt, ‘Aan de slag met OR-platforms’, waarmee zowel kaderleden als regiobestuurders hun voordeel kunnen doen.
Op bijeenkomsten van de platforms worden actuele onderwerpen van werk en bond besproken. Via het ‘rondje bedrijven’ komt veel aan het licht; er vindt uitwisseling plaats hoe ondernemingsraden en kaderleden met problemen omgaan. Iedereen leert van elkaar en doet nieuwe informatie op.
Daarnaast gaan regiobestuurders nog naar diverse raden toe. Zij verlenen hand- en spandiensten of verwijzen kaderleden door. Genoeg werk aan de winkel.

Bron: jaarveslag FNV Bouw 2005

06-06-06 • Robert • medezeggenschap • reageren • link • printversie